Oylikdan ushlanadigan soliq (12%) va INPS: brutto va netto oylik, kalkulyator (2026)
Ish haqidan 12% JShDS ushlanadi, INPS uchun oylikning 0,1% i shu 12% ichidan shaxsiy pensiya hisobiga oʻtadi. 5 mln brutto — 4,4 mln netto. Eng kam oylik 1 360 000 soʻm. Maosh va soliq kalkulyatori.
- Tayyorladi: Bilib oling tahririyati
- 3 ta rasmiy manba asosida
- Raqamlar 2026-yil 1-sentabr holatiga dolzarb
Qisqa javob
Oʻzbekistonda rezident xodimning hisoblangan (brutto) oyligidan 12% jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi (JShDS) ushlanadi. Shu 12% ichidan oylikning 0,1% i xodimning shaxsiy jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻiga (INPS) oʻtkaziladi — qoʻshimcha ushlanma yoʻq. Masalan, 5 000 000 soʻm brutto oylikdan 600 000 soʻm soliq ushlanadi (shundan 5 000 soʻm INPS), qoʻlga (netto) 4 400 000 soʻm tegadi. Ish beruvchi alohida 12% ijtimoiy soliq toʻlaydi.
Mundarija8
Mehnat shartnomasida yozilgan summa bilan kartaga tushadigan pul oʻrtasida farq bor. Bu farq — daromad soligʻi. Quyida u qanday hisoblanishi, INPS nima ekanligi va brutto-netto farqini tushuntiramiz.
Brutto va netto
- Brutto — hisoblangan oylik, soliqdan oldin. Shartnomada odatda shu summa yoziladi.
- Netto — qoʻlga tegadigan summa, soliq ushlangandan keyin.
Netto = brutto × 0,88 · Brutto = netto ÷ 0,88
Oylikdan nima ushlanadi
- JShDS — 12%. Jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi. Ish beruvchi soliq agenti sifatida ushlab, byudjetga oʻtkazadi.
- INPS — oylikning 0,1% i. Bu 12% ichidan xodimning shaxsiy jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻiga yoʻnaltiriladi. Qoʻshimcha ushlanma emas.
Ish beruvchi bundan tashqari 12% ijtimoiy soliq toʻlaydi — bu kompaniya xarajati, oylikdan ushlanmaydi.
Eng kam oylik
2026-yil 1-sentabrdan mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdori — 1 360 000 soʻm. Toʻliq ish vaqtida bundan kam oylik hisoblash mumkin emas.
Maosh va soliq kalkulyatori
JShDS 12% · amaldagi stavkalar boʻyicha
Qoʻlingizga tegadi
4 400 000 soʻm
- Hisoblangan oylik
- 5 000 000 soʻm
- JShDS (12%)
- − 600 000 soʻm
- shundan INPS (oylikning 0,1%) — shaxsiy pensiya hisobingizga
- 5 000 soʻm
- Qoʻlga tegadigan
- 4 400 000 soʻm
- Yiliga qoʻlga
- 52 800 000 soʻm
- Ish beruvchi xarajati (+12% ijtimoiy soliq)
- 5 600 000 soʻm
Natijani ulashish — havolada kiritilgan qiymatlar saqlanadi
Misol: 5 million soʻm brutto
| Koʻrsatkich | Summa |
|---|---|
| Hisoblangan (brutto) oylik | 5 000 000 soʻm |
| JShDS (12%) | − 600 000 soʻm |
| shundan INPS (0,1%) | 5 000 soʻm |
| Qoʻlga (netto) | 4 400 000 soʻm |
| Ish beruvchi ijtimoiy soligʻi (12%) | +600 000 soʻm |
| Ish beruvchining jami xarajati | 5 600 000 soʻm |
INPS hisobingizni qanday tekshirish mumkin
INPS mablagʻlari pensiya yoshiga yetganda pensiyaga qoʻshimcha sifatida toʻlanadi. Hisobingizdagi summani Xalq banki yoki my.gov.uz orqali tekshirish mumkin. Pensiya tizimini isloh qilish doirasida 2027-yildan jamgʻarib boriladigan tizimni kengaytirish taklif qilinmoqda — qabul qilinsa, maqolani yangilaymiz.
Soliqni qaytarib olish mumkin
Oʻqish (kontrakt) uchun toʻlagan boʻlsangiz, ushlangan 12% soliqning bir qismini qaytarib olishingiz mumkin: Kontrakt pulidan 12% soliq keshbeki.
Nimalarga eʼtibor berish kerak
- Rezidentlik. 12% stavka soliq rezidentlari uchun.
- Bir nechta ish joyi. Har bir ish beruvchi oʻzi toʻlagan oylikdan soliqni alohida ushlaydi.
- Hisob varaqasi. Ish beruvchidan oylik hisob varaqasini soʻrash huquqingiz bor.
- Taʼtil puli va kasallik nafaqasi qanday hisoblanadi: Taʼtil puli, Kasallik varaqasi.
BHM haqida
Bazaviy hisoblash miqdori (BHM) — jarimalar, bojlar va yigʻimlar hisoblanadigan birlik: hozir 1 BHM = 440 000 soʻm, masalan 3 BHM = 1 320 000 soʻm. BHM ish haqi soligʻi stavkasiga taʼsir qilmaydi. Barcha joriy qiymatlar: BHM, MHTEKM va boshqalar.
Koʻp beriladigan savollar
Oylikdan necha foiz soliq olinadi?
Rezident jismoniy shaxslarning ish haqidan 12% JShDS ushlanadi. Soliqni ish beruvchi hisoblab, oylik toʻlanayotganda ushlab qoladi.
INPS nima va qancha ushlanadi?
INPS — shaxsiy jamgʻarib boriladigan pensiya hisobvaragʻi. Oylikning 0,1% i shu hisobga oʻtadi, lekin bu 12% JShDS ichidan olinadi — qoʻshimcha ushlanmaydi.
Brutto va netto nima?
Brutto — hisoblangan oylik (soliqdan oldin), netto — qoʻlga tegadigan summa. Netto = brutto × 0,88.
Ijtimoiy soliqni kim toʻlaydi?
Ish beruvchi oʻz hisobidan (tijorat tashkilotlari uchun 12%). U xodimning qoʻliga tegadigan summadan ushlanmaydi.
Eng kam oylik ish haqi qancha?
2026-yil 1-sentabrdan mehnatga haq toʻlashning eng kam miqdori 1 360 000 soʻm.
Bu maqola kimgadir kerak boʻlishi mumkin
Manbalar
Maqola foydali boʻldimi?
Ushbu maqola faqat tanishish uchun tayyorlangan va yuridik maslahat hisoblanmaydi. Qoidalar oʻzgarishi mumkin — rasmiy manbalarda (lex.uz, gov.uz) tekshiring.